Diagnoses
Het thema Diagnoses laat zien hoe vaak een infectieziekte is vastgesteld (gediagnosticeerd). Het aantal diagnoses geeft inzicht in hoe vaak infectieziekten voorkomen, zowel landelijk als regionaal. Met dit thema beogen we de verspreiding inzichtelijk te maken.
Infectieziekten Atlas
De Infectieziekten Atlas toont op de kaart van Nederland het aantal mensen dat met een infectieziekten-diagnose is geregistreerd in een Nederlands ziekenhuis, in de periode van 2018 tot 2023.
De Infectieziekten Atlas is intuïtief en biedt meerdere weergave-mogelijkheden. Dit factsheet licht enkele bevindingen uit de Infectieziekten Atlas uit en laat zien welke inzichten de atlas kan bieden.
Inzicht
De kaart biedt de mogelijkheid om per diagnose(groep) de cijfers per provincie, GGD-regio, AMR-Zorgnetwerk of gemeente bekijken. Ook kan het onderscheid gemaakt worden tussen, klinische opnames, dag-opnames en langdurige observaties. De grafiek ernaast toont de trends van infectieziekten door de tijd. Met de balk bovenaan kan een bepaald jaar worden gekozen. Ook kan de verandering door de tijd worden afgespeeld.
Infecties vergelijken kan in het tweede tabblad, per categorie of per diagnose.
Het derde tabblad toont de demografische verschillen. De verdeling van infectieziekten qua leeftijd, geslacht of beide wordt naar wens getoond.
Totstandkoming
De Infectieziekten Atlas is gebaseerd op CBS-microdata. Het betreft opname-diagnoses, zoals deze in de ziekenhuizen zijn geregistreerd bij ontslag van de patiënt. Dit betekent dat de diagnoses zijn gecontroleerd en, waar nodig, handmatig toegekend door administratief medewerkers van het ziekenhuis (medisch codeurs) op basis van het dossier. De diagnoses (en ICD10-codes) zijn ingedeeld in categorieën (zie Code-lijst). De technische toelichting biedt een uitgebreide uitleg van de opzet van de Infectieziekten Atlas.
Belangrijke toelichting bij de interpretatie van de cijfers
De Infectieziekten Atlas beperkt zich tot hoofddiagnoses zoals die nu in Nederlandse ziekenhuizen worden geregistreerd Dat betekent dat het (nog) geen volledig beeld geeft van elke individuele infectieziekte in de breedte. Wij raden daarom af om op basis van de gegevens uit de Infectieziekten Atlas conclusies te trekken over specifieke infectieziekten, zonder uitgebreider onderzoek.
In het bijzonder geldt dit voor:
HIV: het aantal mensen met de diagnose pneumocystose, mycobacterium avium of tuberculose als gevolg van HIV zijn op basis van deze atlas niet vast te stellen. Uitgebreide informatie over de infectieziekte HIV, waarbij bovendien ook data uit behandelcentra van HIV is meegenomen, is te vinden op via Stichting HIV Monitoring.
Sepsis: het precieze aantal mensen met de diagnose sepsis is op basis van deze atlas niet vast te stellen. Uitgebreide informatie over sepsis, is te vinden op Sepsis Nederland.
Neem gerust contact met ons op als er risico op onduidelijkheid of een mogelijke misinterpretatie bestaat bij een bepaalde infectieziekte.
Informatielandschap Infectieziekten
Dit informatielandschap toont alle bestaande data-infrastructuren, surveillancesystemen en registraties, die informatie bieden over diagnoses.
| Naam | Acroniem | Omschrijving registratie | Beheerder | Ook relevant voor |
|---|---|---|---|---|
| Antimicrobial Stewardship Monitor | SWAB | Jaarlijkse monitor van de kwaliteit van het gebruik van antimicrobiële middelen en de kwaliteitsbewaking daarvan door A-teams in ziekenhuizen en de kwaliteit van zorg voor patiënten met een S. aureus bacteriëmie. De basisdataset omvat antibioticumvoorschriften, opnameduur, diagnose en het voorschrijvend specialisme. | SWAB |     |
| Clostridium Difficile Sentinel Surveillance | OSIRIS CDIF | Eénjarige monitoring van Clostridioides difficile in Nederland om inzicht te krijgen in het voorkomen en de verspreiding van deze infectie. | LUMC & RIVM |  |
| DBC Informatie Systeem | DIS | Jaarlijkse registratie van behandeltrajecten in de medisch-specialistische zorg en revalidatiezorg | NZa |  |
| DHD - Complicatiemonitor | DHD | Jaarlijkse analyse van het aantal en de trends van postoperatieve complicaties en bijbehorende factoren binnen ziekenhuizen. | DHD | |
| European Antimicrobial Resistance Surveillance System | EARS-net | Jaarlijkse Europese registratie van representatieve en vergelijkbare AMR-gegevens om temporele en geografische trends te analyseren, beleidsbeslissingen te ondersteunen, nationale surveillanceprogramma’s te verbeteren en diagnostische nauwkeurigheid te versterken. | European Centre for Disease Prevention and Control (ECDC) | |
| Griepsurveillance | - | Wekelijkse monitoring van het voorkomen van griepachtig ziektebeeld en infecties door griepvirussen. | RIVM | |
| Infectieziekten Surveillance Informatie Systeem - Antibiotica Resistentie | ISIS-AR | Monitoring van resistentietrends in Nederland op lokaal, regionaal en nationaal niveau. Tijdige detectie van multi-institutionele verheffingen van pathogenen of resistentiepatronen. Het is een samenwerkingsverband tussen RIVM en NVMM. Betreft reguliere microbiologische laboratoriumdiagnostiek data die routinematig - maandelijks of real-time (vrijwillig) gedeeld wordt met het RIVM, dekking ca 80-90% van alle in nl. | RIVM & NVMM | |
| Landelijke database Stichting hiv monitoring | SHM | Jaarlijkse monitoring van trends en beloop van hiv-infecties, inclusief comorbiditeiten en co-infecties. | Stichting hiv monitoring (SHM) | |
| Nationaal Influenza Centrum | NIC | Gedurende het griepseizoen word er regelmatig (wekelijks tijdens seizoen) een influenzanieuwsbrief uitgebracht. | Erasmus MC, Nivel en RIVM | |
| Nivel Surveillance (1e lijn) - zorgregistratie | - | Wekelijkse rapportage van de registratie van gezondheidsproblemen in Nederlandse huisartspraktijken. | Nivel | |
| Nederlands Referentielaboratorium voor Bacteriële Meningitis | NRLBM | Jaarlijkse registratie van bacteriele meningitis en andere invasieve bacteriele infecties in Nederland. Monitoring van effecten van vaccinatieprogramma's tegen o.a. pneumokokken, meningokokken en Hib. | Amsterdam UMC | |
| NICE (Nationale Intensive Care Evaluatie) | NICE | Continue monitoring van opnames, sterftecijfers en behandeling op IC-afdelingen in Nederlandse ziekenhuizen. | Stichting NICE | |
| OSIRIS AIZ - Meldingsplichtige infectieziekten | NVWA | Jaarlijkse registratie van meldingsplichtige voedsel-gerelateerde uitbraken van ziekteverwekkers in Nederland | RIVM, NVWA | |
| OSIRIS AIZ - Meldingsplichtige infectieziekten | AIZ | Registratie van meldingsplichige infectieziekten in Nederland. | |
|
| OSIRIS AIZ - Nederlands Tuberculose Register | OSIRIS NTR | Registratie van tuberculose in Nederland. | RIVM | |
| OSIRIS AIZ - Meldingsplichtige infectieziekten | RIVM | Registratie van meldingsplichige infectieziekten in Nederland. | RIVM | |
| OSIRIS AIZ - Virologische weekstaten | - | Wekelijkse registratie van het aantal positieve testuitslagen van diverse pathogenen (voornamelijk virussen) door 21 medisch microbiologische laboratoria in Nederland. Voor vroege detectie van uitbraken en monitoren van trends op het gebied van infectieziekten. | RIVM & NVMM | |
| Prenatale Screening Infectieziekten en Erytrocytenimmunisatie | PSIE | Jaarlijkse registratie van hepatitis B- en HIV-dragerschap, congenitale syfilis en hemolytische ziekte van de foetus of pasgeborende door tijdige screening tijdens de zwangerschap. | RIVM | |
| Preventie van Ziekenhuisinfecties door Surveillance | PREZIES | Jaarlijkse registratie van vergelijkbare, representatieve surveillancegegevens van zorginfecties in Nederlandse zorginstellingen. | RIVM | |
| Seksueel Overdraagbare Aandoeningen Peilstation | OSIRIS SOAP | Jaarlijkse registratie van seksueel overdraagbare aandoeningen (soa's) en hiv bij soa-centra in Nederland | RIVM | |
| Surveillance Netwerk Infectieziekten Verpleeghuizen | SNIV | Vroegtijdige signalering, risico-inschatting, landelijke coördinatie en advies bij uitbraken van BRMO in zorginstellingen | RIVM | |
| Surveillance Netwerk Infectieziekten Verpleeghuizen | OSIRIS SNIV | Wekelijkse registratie van het vóórkomen van infecties en antibioticagebruik in verpleeghuizen in Nederland. | RIVM | |
| VZinfo.nl | VZinfo | Onafhankelijke en wetenschappelijk onderbouwde informatie over ziekten, gezondheid, zorg en kosten in Nederland. Biedt informatie over infectieziekten: vóórkomen, trends, ziektelast, sterfte en zorguitgaven. Betreft uitsluitend data van andere bronnen en genereert geen eigen data. | RIVM | |
Dit overzicht is voor het laatst bijgewerkt in maart 2026.
