Een tropisch strand, een scootertrip door Azië of zwemmen in een idyllisch meer. Vakantie voelt zorgeloos. Toch liggen infectierisico’s soms onverwacht op de loer. Van reizigersdiarree en dengue tot tekenbeten en parasitaire zuigwormen: met een paar eenvoudige voorzorgsmaatregelen blijft de vakantie leuk én neem je geen ziekteverwekkers mee naar huis.
Nederlanders onderschatten gezondheidsrisico’s op reis. Samenwerking Infectieziekten roept vakantiegangers daarom op zich goed voor te bereiden. “Op vakantie komen mensen in aanraking met andere bacteriën, virussen, schimmels en parasieten dan in Nederland,” zegt Margriet Schneider van Samenwerking Infectieziekten. “De hygiëne is soms anders, muggen kunnen ziektes overbrengen en zelfs een verkoelende duik kan voor een ongewenste verrassing zorgen. Dus begin de droomvakantie met een goede voorbereiding om een doktersbezoek te voorkomen. Dit is belangrijk voor jezelf, maar ook om te voorkomen dat je bij thuiskomst anderen en vooral mensen met een kwetsbare gezondheid besmet.”
Ongewenste buiktoerist
Tijdens vakantie is het heerlijk om met elkaar uit eten te gaan en lokale gerechten te proeven. Juist hier ontstaat de nummer één vakantiekwalen: reizigersdiarree. Van reizigers naar (sub)tropische gebieden krijgt maar liefst 1 op de 3* hier last van. Het wordt veroorzaakt door de E.coli-bacterie die je binnenkrijgt via besmet eten of drinkwater. Populaire bestemmingen zoals India, Thailand, Egypte en Marokko staan bekend als plekken waar reizigers extra risico lopen. Een besmetting duurt meestal drie tot vijf dagen en kan een vakantie flink verpesten. Ook een salmonellabesmetting kan op de loer liggen. Jaarlijks krijgen naar schatting 41.000** mensen hiermee te maken. De bacterie zit vaak in rauw of onvoldoende verhit vlees, kip en eieren.
Romantisch en veilig onder de klamboe
Maak een vakantie in een exotisch land extra romantisch én veilig door onder een klamboe te slapen. In (sub)tropische gebieden en steeds vaker ook in Zuid-Europa kunnen muggen ziektes overbrengen, zoals dengue (knokkelkoorts), chikungunya en zika. Deze muggen, herkenbaar aan hun zwart-wit gestreepte uiterlijk, steken vooral overdag. De malariamug is juist ’s nachts actief en komt uitsluitend voor in (sub)tropische gebieden. Wie in tropische gebieden een verkoelende duik wil nemen in een meer met zoet (vooral stilstaand) water, moet zich eerst bezinnen alvorens hieraan te beginnen. Je kunt daar ongemerkt besmet raken met parasieten zoals bilharzia (schistosomiasis), een parasitaire zuigworm.
Natuurwandeling
In eigen land is het belangrijk om tijdens een wandelling in de natuur of klussen in de tuin alert te zijn op teken. Zodra ze op de huid zitten, zuigen ze zich in een paar dagen vol met bloed. Daarbij kunnen ze ziekten overbrengen, zoals de ziekte van Lyme.
Infectieveilig op reistips
Gelukkig kun je veel zelf doen om het risico op infectieziekten te voorkomen. Met deze tien tips bescherm je niet alleen jezelf, maar help je ook voorkomen dat infectieziekten zich verder verspreiden.
- Controleer reis- en vaccinatieadvies
Bekijk ruim voor vertrek de adviezen van GGD of LCR Reizigersadvisering. Daar kun je opzoeken wat de infectierisico’s op jouw vakantiebestemming zijn. - Let op eten en drinken
Drink waar nodig flessenwater en vermijd kraanwater, ijsblokjes, rauw vlees en ongewassen groente of fruit. Een goede vuistregel: schil het, kook het of laat het staan. RIVM geeft hierover meer informatie. - Voorkom uitdroging bij diarree
Drink voldoende, bijvoorbeeld ORS. Diarree is zeer besmettelijk dus was vaker je handen, zo bescherm je ook anderen. Kijk op thuisarts.nl voor meer informatie. - Wapen tegen muggenaanval
Gebruik een middel tegen insecten, draag bedekkende kleding en slaap onder een klamboe. Op thuisarts.nl lees je meer over (niet) ziek worden door muggen. - Kijken mag, aaien niet
Houd afstand van honden, katten en apen in landen waar rabiës voorkomt. Maak wondjes na een krab, lik of beet direct heel goed schoon en zoek zo snel mogelijk medische hulp. Op deze pagina van RIVM lees je meer over zoönosen, en hoe je je daar, ook op vakantie, tegen kunt beschermen. - Grote aandacht voor kleine wondjes
Maak wondjes direct schoon. Bacteriën vermenigvuldigen zich sneller als het warm is. Ontsmet de wondjes en dek ze af met een pleister. - Doe een tekencheck
Verwijder een teek zo snel mogelijk met een tekenpincet. Als er een rode kring om de plek heen komt, raadpleeg dan een arts voor een antibioticakuur. Op tekenradar.nl vind je alles over deze kleine beestjes. - Houd vakantieliefde veilig
Gebruik een condoom en laat je bij risico zo nodig testen op soa’s na thuiskomst. - Ziek na thuiskomst? Trek aan de bel en bezoek een arts.
Koorts, diarree, huiduitslag of griepklachten na een verre reis? Meld altijd aan de huisarts dat je recent in het buitenland bent geweest. - Bescherm jezelf én anderen
Heb je toch een besmettelijke infectie opgelopen, wacht dan even voordat je mensen met een kwetsbare gezondheid bezoekt.
Samen infectieveilig op vakantie
Een infectieveilige vakantie begint met een goede voorbereiding. Door eenvoudige maatregelen te nemen, bescherm je niet alleen jezelf, maar ook anderen, en in het bijzonder mensen met een kwetsbare gezondheid.
Meer informatie en tips voor een infectieveilige samenleving vind je op onze campagnepagina.
*Bron: GGD Reisvaccinaties
**Bron: RIVM
